konkurs link

newsletter

  • 18.1.2018, Imieniny obchodzą: Piotr, Małgorzata
 
 

Etapy rozwoju a aktywność fizyczna

Etapy rozwoju a aktywność fizyczna

W życiu człowieka wyodrębnia się kilka okresów – etapów rozwojowych. Możemy je podzielić na okres prenatalny (od poczęcia do narodzin) oraz okres postnatalny (od narodzin do śmierci), w skład którego wchodzą: okres noworodkowy, niemowlęcy, poniemowlęcy, przedszkolny, szkolny, dojrzewania, młodzieńczy, dojrzały i starości. Każdy z nich, a w szczególności te pierwsze, pełnią ważną rolę i są charakterystyczne dla siebie pod względem procesów,  jakie zachodzą w naszym ciele oraz zmian w sferze psychofizycznej.

Do okresu młodzieńczego w organizmie dominują procesy anaboliczne (syntezy, wzrostu) nad katabolicznymi (rozpadu). W okresie dojrzałości procesy te równoważą się, natomiast w okresie starości przeważają procesy kataboliczne.

Okres przedszkolny (od 3. do 6. roku życia) charakteryzuje się nieproporcjonalną budową ciała – stosunkowo duża głową, krótką szyją i długim tułowiem. Duże grupy mięśniowe są dobrze rozwinięte a mniejsze słabo. Jest to okres pewnej stabilizacji procesów rozwojowych po narodzinach i okresie niemowlęcym, w których dziecko bardzo szybko rośnie. Pod względem motorycznym przedszkolaki szybko się męczą i szybko odpoczywają, wykonują ruchy globalne, swobodne i całym ciałem. Występuje u nich tzw. rozrzutność ruchowa – ruchy dodatkowe oraz duża gibkość. Psychofizycznie w tym okresie dzieci mają trudności w skupieniu uwagi na dłuższy czas, cechują się dużą wyobraźnią, spontanicznością, emocjonalnością (szybkie przechodzenia z płaczu do śmiechu i odwrotnie), a także zjawiskiem „głodu ruchowego”. Warto podkreślić, że w tym okresie przedszkolaki odczuwają potrzebę wyróżnienia – pochwały.

Proponowane aktywności: wszystkie aktywności ogólnorozwojowe  (mogą  to być sporty zespołowe, jeżeli trenerzy kładą odpowiedni nacisk na ćwiczenia ogólnorozwojowe) oraz  zajęcia gimnastyczne, zajęcia krótkie (max 45minut), optymalnie 2x w tygodniu.

Okres szkolny możemy podzielić na dwa etapy – pierwszy od 7. do 9. roku życia i drugi od 9. do 13. roku życia. W pierwszym odnotowujemy systematyczne, lecz powolne przyrosty roczne wysokości i ciężaru ciała. Wzmacnia się kościec, a mięśnie stanowią ok. 27% masy ciała.

Dziecko cechuje względna dojrzałość ruchowa, wykonywane ruchy są już harmonijne i rytmiczne. Uwidacznia się wzrost sprawności ogólnej. Dziecko nadal szybko się męczy i szybko odpoczywa. Pod względem psychomotorycznym maluchy charakteryzują się dużą wyobraźnią, fantazją, pobudliwością i ładunkiem emocji. Podobnie jak w poprzednim okresie dziecko pragnie się wyróżnić, mocno odczuwa zadowolenie z sukcesu i jest bardzo ruchliwe (głód ruchu). W drugim etapie budowa ciała staje się proporcjonalna, następują mniejsze przyrosty długości, a większe masy ciała. Dziecko wkracza w tzw. apogeum motoryczności. Jego ruchy cechuje płynność, efektowność, harmonia w połączeniu z dobrą szybkością, zwinnością i poczuciem rytmu. Jest to okres wczesnej specjalizacji sportowej. Dzieci szybko przyswajają umiejętności, są wszechstronnie zainteresowane, a umiejętność koncentracji prowadzi do większej wytrwałości i systematyczności.

Proponowane aktywności: nadal wszystkie aktywności ogólnorozwojowe, powolne kierunkowanie na konkretne dyscypliny sportowe (piłka nożna, koszykówka, pływanie, itp.), treningi 2-3 x w tygodniu po 60-75 minut. Można powoli wprowadzać udział w rywalizacji sportowej.

Okres dojrzewania jest zróżnicowany pod względem płciowym. Wcześniej dojrzewają dziewczynki (11,6 – 16,6 roku życia) a później chłopcy (13,6 – 15,6). W tym okresie następują szybkie przyrosty wysokości ciała (tzw. skok pokwitaniowy), gdzie najszybciej rosną stopy, podudzia, uda, kończyny górne i tułów. W związku z tym dochodzi do dużych dysproporcji w budowie ciała i opóźnionego rozwoju narządów wewnętrznych  (serce i płuca). Ruchy ponownie stają się niezgrabne, pozbawione płynności i harmonii, a dodatkowo towarzyszą im przyruchy. U chłopców dominuje moc, siła, szybkość. Uprawianie sportu przed okresem dojrzewania w mniejszym stopniu zakłóca motorykę w okresie pokwitania. Jest to niezwykle trudny okres dla dziecka, charakteryzujący się niską odpornością układu nerwowego, niechęcią do wysiłku, konfliktami z rodziną i otoczeniem, zaburzonymi procesami pobudzania i hamowania.

Proponowane aktywności: treningi konkretnej dyscypliny sportu, można wprowadzać ćwiczenia siłowe – ale tylko z ciężarem własnego ciała! Treningi 3-4 x w tygodniu po 90minut oraz  regularny udział w rywalizacji sportowej.

Okres młodzieńczy rozpoczyna się z chwilą zakończenia okresu poprzedniego.

Przynosi z sobą stabilizację, harmonię i równowagę psychiczną. Następuje doskonalenie funkcji organizmu i szczyt możliwości biologicznych. Po 14.-16. roku życia dominuje szybkość, koordynacja, skoczność i szybkość reakcji. Mięśnie stanowią ok. 33% masy ciała. Młodzież w tym wieku należy wdrażać do samokontroli i samooceny.

Proponowane aktywności:  specjalizacja w obrębie konkretnej dyscypliny sportu, można i powinno się rozpocząć treningi siłowe całego ciała, treningi 4-5 x w tygodniu po 90-120minut oraz  regularny udział w rywalizacji sportowej.

Opisane okresy są niezwykle istotne. W trakcie ich trwania mamy olbrzymi wpływ na świadome kształtowanie u dzieci poprawnych nawyków. Między 3. a 6. rokiem życia należy zadbać o wszechstronne zainteresowanie ruchem, wykorzystując zjawisko głodu ruchowego, tak by późniejszy rozwój intelektualny zapoczątkowany w szkole podstawowej, równoważony był aktywnością fizyczną. Należy pamiętać, że potencjał motoryczny i fizyczny ukształtowany do okresu młodzieńczego i jego racjonalnie utrzymywany w okresie dorosłości procentuje na starość. Niestety ten ostatni okres charakteryzuje się znaczącą redukcją wszystkiego, co wypracowaliśmy. Dlatego, by skutecznie i znacząco go opóźnić i złagodzić, należy modelować w najmłodszych chęć i potrzebę aktywności fizycznej, promować aktywne spędzanie czasu wolnego na świeżym powietrzu i zachęcać do treningów. W dobie siedzącego trybu życia jest to sprawa kluczowa, nie tylko dla dzieci, ale również i dla dorosłych.

Trener Przedszkolaków Polonii Kraków Łukasz Matyjasz więcej tekstów dla rodziców na www.poloniakrakow.pl


Opublikowano w: Sportowa czytelnia

Czytaj także

"Neymar. Chłopak, który urodził się, by grać w piłkę" - książka

NEYMAR  to historia chłopca, który jak nikt inny potrafi bawić się piłką. To opowieść o dorastaniu na brazylijskich przedmieściach, życiowych wyrzeczeniach i błędach, do których nie wstyd się przyznać. Wreszcie o tym, jak wielkim wsparciem dla piłkarza może być jego rodzina i jak ważne w życiu jest… po prostu być sobą.   

Nie tylko skarpetki – prezentowe inspiracje

Święta za pasem, a Ty nadal nie wiesz, co kupić pod choinkę swoim najbliższym? Z przerażeniem myślisz o kolejnej parze gryzących skarpet, które wylądują na dnie szafy? Podpowiemy Ci, co zrobić, aby w tym roku było inaczej. Praktyczne pomysły nie muszą być nudne, jeśli wybierzesz je z głową.

Wyprawy rowerowe z dziećmi – jak to się robi?

Choć trudno to sobie wyobrazić, podczas wypraw rowerowych z dziećmi jadącymi na własnych rowerach można pokonać setki kilometrów i dobrze się przy tym bawić. Trzeba tylko zwrócić uwagę na kilka szczegółów i poznać proste triki organizacyjne.

Warsaw Open Jazz Dance Day

W marcu zeszłego roku, Paulinka Z. (12lat) zginęła w wypadku drogowym jadąc na turniej tańca. Dzisiaj jej rodzice, ulubiony nauczyciel, taneczna Fundacja Happy Feet oraz Urząd Dzielnicy Ochota m.st. Warszawy organizują ogólnopolski turniej zainspirowany jej osobą.

Masaż dobry na wszystko

Masaż ma wiele zalet: stymuluje układ krążenia, zmniejsza napięcie mięśni, działa relaksacyjnie. Lubią go i dzieci, i zwierzęta. Wpływa on korzystnie na nawiązywanie relacji i wzmacnianie więzi między ludźmi oraz między człowiekiem i zwierzęciem. 

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.

UWAGA! Ten serwis używa plików cookies i podobnych technologii. Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza zgodę na to. Więcej informacji o plikach cookies w dziale Regulamin.