konkurs link

newsletter

  • 20.6.2018, Imieniny obchodzą: Bogna, Florentyna, Rafał
 
 

Etapy rozwoju a aktywność fizyczna

Etapy rozwoju a aktywność fizyczna

W życiu człowieka wyodrębnia się kilka okresów – etapów rozwojowych. Możemy je podzielić na okres prenatalny (od poczęcia do narodzin) oraz okres postnatalny (od narodzin do śmierci), w skład którego wchodzą: okres noworodkowy, niemowlęcy, poniemowlęcy, przedszkolny, szkolny, dojrzewania, młodzieńczy, dojrzały i starości. Każdy z nich, a w szczególności te pierwsze, pełnią ważną rolę i są charakterystyczne dla siebie pod względem procesów,  jakie zachodzą w naszym ciele oraz zmian w sferze psychofizycznej.

Do okresu młodzieńczego w organizmie dominują procesy anaboliczne (syntezy, wzrostu) nad katabolicznymi (rozpadu). W okresie dojrzałości procesy te równoważą się, natomiast w okresie starości przeważają procesy kataboliczne.

Okres przedszkolny (od 3. do 6. roku życia) charakteryzuje się nieproporcjonalną budową ciała – stosunkowo duża głową, krótką szyją i długim tułowiem. Duże grupy mięśniowe są dobrze rozwinięte a mniejsze słabo. Jest to okres pewnej stabilizacji procesów rozwojowych po narodzinach i okresie niemowlęcym, w których dziecko bardzo szybko rośnie. Pod względem motorycznym przedszkolaki szybko się męczą i szybko odpoczywają, wykonują ruchy globalne, swobodne i całym ciałem. Występuje u nich tzw. rozrzutność ruchowa – ruchy dodatkowe oraz duża gibkość. Psychofizycznie w tym okresie dzieci mają trudności w skupieniu uwagi na dłuższy czas, cechują się dużą wyobraźnią, spontanicznością, emocjonalnością (szybkie przechodzenia z płaczu do śmiechu i odwrotnie), a także zjawiskiem „głodu ruchowego”. Warto podkreślić, że w tym okresie przedszkolaki odczuwają potrzebę wyróżnienia – pochwały.

Proponowane aktywności: wszystkie aktywności ogólnorozwojowe  (mogą  to być sporty zespołowe, jeżeli trenerzy kładą odpowiedni nacisk na ćwiczenia ogólnorozwojowe) oraz  zajęcia gimnastyczne, zajęcia krótkie (max 45minut), optymalnie 2x w tygodniu.

Okres szkolny możemy podzielić na dwa etapy – pierwszy od 7. do 9. roku życia i drugi od 9. do 13. roku życia. W pierwszym odnotowujemy systematyczne, lecz powolne przyrosty roczne wysokości i ciężaru ciała. Wzmacnia się kościec, a mięśnie stanowią ok. 27% masy ciała.

Dziecko cechuje względna dojrzałość ruchowa, wykonywane ruchy są już harmonijne i rytmiczne. Uwidacznia się wzrost sprawności ogólnej. Dziecko nadal szybko się męczy i szybko odpoczywa. Pod względem psychomotorycznym maluchy charakteryzują się dużą wyobraźnią, fantazją, pobudliwością i ładunkiem emocji. Podobnie jak w poprzednim okresie dziecko pragnie się wyróżnić, mocno odczuwa zadowolenie z sukcesu i jest bardzo ruchliwe (głód ruchu). W drugim etapie budowa ciała staje się proporcjonalna, następują mniejsze przyrosty długości, a większe masy ciała. Dziecko wkracza w tzw. apogeum motoryczności. Jego ruchy cechuje płynność, efektowność, harmonia w połączeniu z dobrą szybkością, zwinnością i poczuciem rytmu. Jest to okres wczesnej specjalizacji sportowej. Dzieci szybko przyswajają umiejętności, są wszechstronnie zainteresowane, a umiejętność koncentracji prowadzi do większej wytrwałości i systematyczności.

Proponowane aktywności: nadal wszystkie aktywności ogólnorozwojowe, powolne kierunkowanie na konkretne dyscypliny sportowe (piłka nożna, koszykówka, pływanie, itp.), treningi 2-3 x w tygodniu po 60-75 minut. Można powoli wprowadzać udział w rywalizacji sportowej.

Okres dojrzewania jest zróżnicowany pod względem płciowym. Wcześniej dojrzewają dziewczynki (11,6 – 16,6 roku życia) a później chłopcy (13,6 – 15,6). W tym okresie następują szybkie przyrosty wysokości ciała (tzw. skok pokwitaniowy), gdzie najszybciej rosną stopy, podudzia, uda, kończyny górne i tułów. W związku z tym dochodzi do dużych dysproporcji w budowie ciała i opóźnionego rozwoju narządów wewnętrznych  (serce i płuca). Ruchy ponownie stają się niezgrabne, pozbawione płynności i harmonii, a dodatkowo towarzyszą im przyruchy. U chłopców dominuje moc, siła, szybkość. Uprawianie sportu przed okresem dojrzewania w mniejszym stopniu zakłóca motorykę w okresie pokwitania. Jest to niezwykle trudny okres dla dziecka, charakteryzujący się niską odpornością układu nerwowego, niechęcią do wysiłku, konfliktami z rodziną i otoczeniem, zaburzonymi procesami pobudzania i hamowania.

Proponowane aktywności: treningi konkretnej dyscypliny sportu, można wprowadzać ćwiczenia siłowe – ale tylko z ciężarem własnego ciała! Treningi 3-4 x w tygodniu po 90minut oraz  regularny udział w rywalizacji sportowej.

Okres młodzieńczy rozpoczyna się z chwilą zakończenia okresu poprzedniego.

Przynosi z sobą stabilizację, harmonię i równowagę psychiczną. Następuje doskonalenie funkcji organizmu i szczyt możliwości biologicznych. Po 14.-16. roku życia dominuje szybkość, koordynacja, skoczność i szybkość reakcji. Mięśnie stanowią ok. 33% masy ciała. Młodzież w tym wieku należy wdrażać do samokontroli i samooceny.

Proponowane aktywności:  specjalizacja w obrębie konkretnej dyscypliny sportu, można i powinno się rozpocząć treningi siłowe całego ciała, treningi 4-5 x w tygodniu po 90-120minut oraz  regularny udział w rywalizacji sportowej.

Opisane okresy są niezwykle istotne. W trakcie ich trwania mamy olbrzymi wpływ na świadome kształtowanie u dzieci poprawnych nawyków. Między 3. a 6. rokiem życia należy zadbać o wszechstronne zainteresowanie ruchem, wykorzystując zjawisko głodu ruchowego, tak by późniejszy rozwój intelektualny zapoczątkowany w szkole podstawowej, równoważony był aktywnością fizyczną. Należy pamiętać, że potencjał motoryczny i fizyczny ukształtowany do okresu młodzieńczego i jego racjonalnie utrzymywany w okresie dorosłości procentuje na starość. Niestety ten ostatni okres charakteryzuje się znaczącą redukcją wszystkiego, co wypracowaliśmy. Dlatego, by skutecznie i znacząco go opóźnić i złagodzić, należy modelować w najmłodszych chęć i potrzebę aktywności fizycznej, promować aktywne spędzanie czasu wolnego na świeżym powietrzu i zachęcać do treningów. W dobie siedzącego trybu życia jest to sprawa kluczowa, nie tylko dla dzieci, ale również i dla dorosłych.

Trener Przedszkolaków Polonii Kraków Łukasz Matyjasz więcej tekstów dla rodziców na www.poloniakrakow.pl


Opublikowano w: Sportowa czytelnia

Czytaj także

Rekordowa frekwencja na Bike Maraton

Już ponad 1100 osób zapisało się do startu w XIV edycji największego w Polsce cyklu zawodów rowerowych dla amatorów. W tym roku na Bike Maraton składa się 10 imprez organizowanych od kwietnia do października w najbardziej malowniczych miejscowościach Polski.

Trening dla zdrowia – jak często ćwiczyć?

Mimo znacznej mobilności i możliwości przemieszczania się w dowolne miejsce na świecie, jednym z kluczowych problemów współczesnego życia jest brak ruchu. Paradoks, prawda? Wynika to z powszechnego dostępu do komunikacji samochodowej, stosowania interaktywnych komunikatorów i siedzącego trybu życia determinowanego przez pracę. Efektem jest stale pogarszający się stan zdrowia ludzi na świecie, szczególnie w krajach rozwiniętych. 

Rowerem po Polsce – przegląd popularnych szlaków rowerowych na wycieczki rodzinne

Tego roku wiosna przywitała nas wyjątkowo wcześnie. Nie zaczekała nawet aż wszystkie Marzanny dotrą na dno jezior i ciepłymi promieniami zachęca do ruchu na świeżym powietrzu. Wszyscy widzą, jak ewidentnie zmieniło się podejście Polaków do sportu i aktywności. Nie da się także nie zauważyć rosnącej liczby rowerzystów. Całe szczęście co roku powstają nowe szlaki rowerowe zachęcające do wycieczek całą rodziną!

Time Machine Minigolf w Warszawie

Kiedy aura za oknem nie pozwala na spacery, a mamy wraz z dziećmi siedzą w domu i zastanawiają się, gdzie spędzić wolny czas, mamy im do zaoferowania bardzo ciekawą propozycję. 

Sport z kobiecego punktu widzenia

Kobiecy sport to nie tylko cele związane z utratą wagi i zmniejszaniem obwodów. Przede wszystkim liczy się przyjemność. Kobiety, dbając o swój komfort i zdrowie, ćwiczą w profesjonalnie dobranej odzieży (biustonoszach sportowych, butach dopasowanych do aktywności), piją dużo wody, używają specjalistycznego sprzętu, a na trening wybierają piękne miejsca. W trosce o bezpieczeństwo i piękną figurę na bieżąco konsultują się z fizjoterapeutą, lekarzem, a także z trenerem, który podpowiada, jak prawidłowo wykonywać ćwiczenia. Efekty są równie przyjemne – piękne ciało i pełne gracji ruchy, uskrzydlająca dawka endorfin, pewność siebie oraz większa odporność na stres. Czy można chcieć więcej?

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.

UWAGA! Ten serwis używa plików cookies i podobnych technologii. Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza zgodę na to. Więcej informacji o plikach cookies w dziale Regulamin.